|
|  |
Een actief tweesporenbeleid...
Verdachten, daders en hun omgeving, ondanks het strafrechtelijk optreden, terug tot hun recht laten komen vraagt acties op individueel én structureel niveau:
Individuele hulpverlening
|
© Francis Marissens
|
De diensten justitieel welzijnswerk bieden een laagdrempelig onthaal en begeleiding aan verdachten, daders en hun naasten (ouders, partner, kinderen…). |
De focus van het individuele hulpaanbod ligt op de werking binnen de gevangenis. Omdat gedetineerden de stap naar de hulp- en dienstverlening in de vrije samenleving niet zelf kunnen zetten, komt JWW naar hen toe. Er vinden individuele gesprekken plaats binnen de gevangenismuren: JWW begeleidt, ondersteunt en motiveert cliënten opdat zij de kracht vinden om problemen aan te pakken, om het leven terug in handen te nemen en een eigen toekomstproject uit te stippelen.
Tijdens een begeleiding staat JWW met de cliënt stil bij de eigen levensgeschiedenis, bij gemaakte keuzes en de gevolgen hiervan voor alle direct of indirect betrokken partijen, bij aspiraties en toekomstverwachtingen, bij kwaliteiten en eigen (oplossings)mogelijkheden. De toeleiding naar hulpmogelijkheden uit de samenleving is hierbij een belangrijk gegeven; cliënten helpen gebruik te maken van de gevarieerde maatschappelijke voorzieningen op het vlak van welzijn, gezondheid, sociale zekerheid, huisvesting, onderwijs en vorming, tewerkstelling en opleiding, cultuur en vrije tijd.
Ook de band tussen de cliënt en zijn directe sociale omgeving - hoe deze banden bewaren, herstellen of bevorderen? - staat centraal.
In de pilootregio's van het Strategisch plan voor hulp en dienstverlening aan gedetineerden biedt JWW individuele trajectbegeleiding. De trajectbegeleider heeft als opdracht de gedetineerde wegwijs te maken in het aanbod aan hulp- en dienstverlening en hem bij te staan in het uitwerken van een toekomstgerichte reclassering. De trajectbegeleider brengt vragen en noden van de individuele gedetineerde in kaart, informeert de gedetineerde over de inhoud en het belang van het beschikbaar hulp- en dienstverleningsaanbod, orïenteert hem, motiveert hem, verwijst hem door en volgt hem op. Trajectbegeleiders werken nauw samen met de verstrekkers van de hulp- en dienstverlening en met de psychosociale dienst van de gevangenis. De samenwerking met al deze actoren resulteert in een integraal detentietraject dat de gedetineerde maximaal voorbereidt op de reïntegratie in de samenleving.
Een confrontatie met het strafrecht, een detentie in het bijzonder, brengt ook voor de directe omgeving van de betrokkene (diens ouders, partner, kinderen,...) heel wat met zich mee. Ook de naasten van verdachten en daders kunnen op de dienst JWW van hun regio terecht voor informatie, advies en ondersteuning. Indien nodig leidt JWW hen toe naar een gepast hulpaanbod binnen het CAW of binnen andere sectoren.
Structurele ondersteuning
-
Brug tussen de gevangenis en maatschappelijke voorzieningen
Via structurele acties beoogt JWW de toegankelijkheid en aanspreekbaarheid van de maatschappelijke voorzieningen bevorderen en deze voorzieningen effectief in het bereik brengen van justitiecliënten. Ook ten aanzien van het eigen CAW neemt JWW een verbindende brugfunctie op, zodat specifieke begeleidingsmodules toegankelijk worden voor justitiecliënten.
-
Welzijnsdimensie in de strafrechtscontext
JWW treedt sensibiliserend op ten aanzien van het strafrechtelijk apparaat en haar actoren met het oog op een meer welzijnsgerichte benadering van justitiecliënten en een rechtsgelijke toegang tot de maatschappelijke hulp- en dienstverlening binnen de gevangenismuren.
-
Maatschappelijke sensibilisering en beleidssignalering
JWW kaart het falen van het sociaal beleid en de structurele tekorten bij de optimalisering van het hulp- en dienstverleningsaanbod ten aanzien van de doelgroep aan bij de bevoegde overheden. JWW draagt bij tot het brede publieke debat inzake sociale ongelijkheid, ongelijke kansen tot participatie aan de samenleving en de maatschappelijke reacties op criminaliteit. Op die manier wil JWW bijdragen tot een rechtvaardiger en efficiënter sociaal en justitieel beleid.
-
Een brug tussen gevangenis en samenleving in de praktijk
Enkele voorbeeldprojecten die JWW (bemiddelaars maatschappelijke dienstverlening of organisatie-ondersteuners in de pilootregio's van het Strategisch plan) in samenwerking met gevangenissen en maatschappelijke voorzieningen organiseert, begeleidt of ondersteunt:
-
Schuldhulpverlening
Heel wat gedetineerden kampten reeds voor de detentie met ernstige financiële problemen. Tijdens de gevangenisstraf stapelen bestaande en mogelijks nieuwe schulden zich op. In een aantal gevangenissen organiseert JWW in samenwerking met OCMW of het eigen CAW een aanbod aan schuldhulpverlening. Gedetineerden worden gemotiveerd om de eigen schuldenproblematiek aan te pakken, bestaande schulden worden geïnventariseerd en overzichtelijk gemaakt, via contacten met schuldeisers wordt gepoogd een groeiende schuldenlast te beperken, indien mogelijk worden eerste stappen tot afbetalingsregelingen opgezet.
-
Tewerkstellingsproject ‘Aan de bak’
In 9 gevangenissen wordt samengewerkt met VDAB-consulenten die tijdens vaste zitmomenten in de gevangenis individuele arbeidstrajecten met gedetineerden uitstippelen.
Via het ‘aan de bak-programma’ lanceert de VDAB een brug tussen gevangenis en arbeidsmarkt. Aan de hand van een begeleidingsplan wil men gedetineerden al tijdens hun detentie op weg te helpen naar een gepaste job na hun vrijlating.
| Lees meer: http://www.vdab.be/trends/maandverslag/topic0402.pdf |
-
Bibliotheekwerking
Een aantal gevangenissen beschikken over een uitgebreide en toegankelijke bibliotheek, ontwikkeld in samenwerking met openbare bibliotheken uit de regio. In samenwerking met De Rode Antraciet vzw wordt verder werk gemaakt van kwalitatieve bibliotheekwerkingen in alle gevangenissen.
 |
De Rode Antraciet vzw staat voor cultuur en vormingswerk met mensen die met justitie te maken krijgen. Het grootste deel van hun inzet gaat naar mensen die in de Vlaamse gevangenissen opgesloten zitten. Zij hebben eveneens een aanbod naar medewerkers van de gevangenissen.
|
| Meer info: http://www.derodeantraciet.be/ |
- Onderwijs in de gevangenis
In samenwerking met de centra voor basiseducatie werd een pakket ‘Op vrije voeten’ ontwikkeld. In dit lessenpakket wordt de gedetineerde wegwijs gemaakt in verschillende maatschappelijke voorzieningen en instanties relevant met het oog op invrijheidsstelling (VDAB, OCMW, de gerechtsdeurwaarder, sociale huisvesting…).
Het Vlaams Ondersteuningscentrum voor Basiseducatie (VOCB) ondersteunt de centra voor basiseducatie bij het organiseren van onderwijs in de gevangenis. In het kader van die werkzaamheden wordt er ook maandelijks een elektronische nieuwsbrief gepubliceerd, de “Bakberichten”.
| Voor meer info: http://www.vocb.be/gedetineerdenonderwijs.html |
-
Netwerkvorming is een cruciale factor om de brede waaier van maatschappelijk hulp- en dienstverlening binnen het bereik van verdachten, daders en hun omgeving te brengen. Er is heel wat sensibiliserend werk noodzakelijk naar verschillende voorzieningen op het vlak van welzijn, (geestelijke) gezondheidszorg, onderwijs, tewerkstelling en socio-culturele ontwikkeling, en hun respectieve overheden. JWW motiveert deze voorzieningen om hun aanbod daadwerkelijk toegankelijk te maken voor de doelgroep, en ondersteunt voorzieningen bij de ontwikkeling van een aanbod op maat van de gedetineerden en bij de organisatie hiervan binnen de gevangenismuren.
JWW neemt een individuele en structurele consultfunctie t.a.v. andere diensten en voorzieningen inzake "het werken met justitiecliënteel" op.
|
|
| |
|